Yazılım dünyasında özgürlük, şeffaflık ve erişilebilirlik gibi kavramlar her geçen gün daha fazla değer kazanıyor. Bu doğrultuda, GNU Affero General Public License v3 veya kısa adıyla AGPLv3, özellikle internet tabanlı yazılımlar için geliştirilmiş özel bir açık kaynak lisans türü olarak öne çıkıyor. AGPLv3 lisansı nedir? Hangi yazılımlar bu lisansı kullanıyor?
İçindekiler
AGPLv3 Lisansı Ne Demek?
AGPLv3, GNU GPLv3’ün bir uzantısıdır ve temel farkı, yazılımın sadece dağıtıldığında değil, aynı zamanda web üzerinden hizmet olarak sunulduğunda da kaynak kodunun paylaşılmasını zorunlu kılmasıdır.
Yani bir yazılımı AGPLv3 lisansı ile geliştiriyorsanız, onu kullanıcıya doğrudan bir dosya şeklinde vermeseniz bile –örneğin bir web servis aracılığıyla kullandırıyorsanız– kaynak kodunu açık hale getirmeniz gerekir.
İlginizi Çekebilir: NEXT Sosyal kaynak kodu yayınlandı! Artık herkese açık!
Bu yaklaşım, klasik GPL lisanslarının “dağıtım yoksa paylaşım gerekmez” prensibini ortadan kaldırır ve modern web dünyasına uyumlu hale getirir.
Hangi Yazılımlar AGPLv3 Kullanmalı?
AGPLv3 lisansı, SaaS (Software-as-a-Service) gibi yazılımlarda şeffaflık ve adalet sağlamak için idealdir. Özellikle aşağıdaki türden yazılımlarda bu lisansın tercih edilmesi önerilir:
- Web tabanlı uygulamalar: Örneğin çevrimiçi ofis yazılımları, CRM sistemleri, sohbet uygulamaları.
- Bulut tabanlı veritabanı yazılımları: MongoDB’nin daha önce AGPLv3 altında lisanslanması bu kategorinin en bilinen örneklerinden biridir.
- İnternet servisleri sunan API yazılımları: Kullanıcıdan veri alıp işleyen, sonuç döndüren sistemler.
- Halka açık, topluluk destekli sosyal medya alternatifleri: Örneğin Mastodon gibi sosyal ağ platformları.
Bu tür projelerde AGPLv3 kullanıldığında, kullanıcıların sadece hizmetten faydalanmakla kalmayıp, yazılımın nasıl çalıştığını görebilme ve geliştirme şansına da sahip olması sağlanır.
AGPLv3 Lisanslı Popüler Yazılımlar
AGPLv3 lisansı günümüzde birçok tanınmış açık kaynak yazılımda karşımıza çıkmaktadır. Bu yazılımlardan bazılarını sizler için aşağıda derledik:
- Mattermost – Açık kaynaklı Slack alternatifi takım içi iletişim aracı.
- GLPI – BT varlık yönetimi ve yardım masası yazılımı.
- Zammad – Modern açık kaynak yardım masası platformu.
- Metasploit Framework – Güvenlik araştırmaları ve sızma testleri için yaygın kullanılan araç.
- NEXT Sosyal – Ülkemizin ilk yerli ve milli sosyal medya platformu.
Bu yazılımlar, geliştiricilere esneklik sağlarken, kullanıcıya da şeffaf ve özgür bir deneyim sunar.
AGPLv3 Kimler İçin Uygundur?
AGPLv3 lisansı özellikle şunlar için idealdir:
- Topluluk odaklı geliştiriciler: Yazılımlarını hem ücretsiz sunmak hem de özgürlük ilkesine sadık kalmak isteyen bireysel ya da ekip hâlindeki geliştiriciler.
- Kâr amacı gütmeyen kuruluşlar: Kamuya fayda sağlayacak projelerde kaynak şeffaflığı arayan kurumlar.
- Eğitim kurumları: Öğrencilerin ve akademisyenlerin erişebileceği, incelenebileceği web yazılımları geliştiren okullar ve araştırma merkezleri.
AGPLv3 lisansı neden önemli?
AGPLv3 lisansı, yazılım dünyasında eşitlik ve şeffaflık isteyenlerin en güçlü araçlarından biridir. Özellikle kullanıcıların sadece yazılıma erişmekle kalmayıp onu inceleyebilmesi ve geliştirebilmesi, modern internet çağının ruhuna uygundur.
İlginizi Çekebilir: Mastodon nedir? Mastodon hangi ülkenin? Mastodon nasıl çalışır?
Eğer açık kaynak bir yazılım geliştiriyor ve bunu bir hizmet olarak sunuyorsanız, AGPLv3 ile topluluğun tamamını yazılımın gelişim sürecine dâhil edebilirsiniz. Daha fazla bilgi için bu bağlantıdan GNU resmi sayfasını ziyaret edebilirsiniz.
Sizce yazılımların kaynak kodları herkese açık olmalı mı? Yorumlarınızı bizimle paylaşabilirsiniz.
tarafından verilmektedir.